Wednesday, November 17, 2010 trang ch�nh || lưu trữ || li�n lạc
VẪN CỨNG CỎI SAU NHIỀU NĂM CẦM T�John Simpson- Chủ bi�n trang Thế giới, BBC News
Cho đến thứ Bảy tuần rồi, nh� vận động d�n chủ Miến Điện Aung San Suu Kyi c� thể được xem l� người t� nổi tiếng nhất thế giới. Giờ đ�y b� được tự do. V� trong c�i n�ng nực của trụ sở đảng b�, Li�n đo�n Quốc gia v� D�n chủ - m� theo ch�nh quyền qu�n nh�n Miến Điện th� kh�ng c�n tồn tại - b� cho BBC cuộc phỏng vấn trực diện lần đầu ti�n sau bảy năm. Những năm cầm t� đ� kh�ng thay đổi b�. B� vẫn điềm đạm, h�ng biện v� thẳng thắn như vậy. B� kh�ng đồng � về bất kỳ hạn chế tự do ph�t ng�n, h�nh động n�o để được thả. B� nhấn mạnh giờ đ�y khi đ� kh�ng c�n bị quản th�c, sự hạn chế sẽ l� phi ph�p. C�u hỏi chủ chốt, khi b� đ� tự do, vẫn l� tương lai của ch�nh quyền qu�n sự. B� Suu Kyi kh�ng lảng tr�nh. Miến Điện đ� đối diện một cuộc c�ch mạng nhung - h�a b�nh, phi bạo lực như ở Tiệp Khắc 1989 - hay l� c�i g� đ� dữ dội hơn? "Sẽ thật tốt nếu điều đ� c� thể xảy ra. Ch�ng t�i muốn một cuộc c�ch mạng h�a b�nh, phi bạo lực." Nhưng b� kh�ng đ�nh đồng chữ "nhung" với qu�n đội: c� lẽ l� một ngụ � rằng n� sẽ kh�ng xảy ra dễ d�ng. Aung San Suu Kyi
C� thể dự đo�n rằng ch�nh phủ qu�n nh�n c� thể phản ứng trong giận dữ, b� n�i tiếp: "Về c�ch mạng, t�i muốn n�i l� sự thay đổi lớn để c� những điều tốt đẹp hơn." T�i hỏi n�i thế c� khiến b� bị ch�nh quyền l�m kh� dễ? "T�i kh�ng biết họ sẽ diễn giải từ 'c�ch mạng' như thế n�o. Với t�i, 'c�ch mạng' đơn giản l� thay đổi triệt để." Nhưng thay đổi triệt để cũng ch�nh l� điều ch�nh phủ qu�n nh�n muốn ngăn chặn. Lời n�i của b� c� l�m b� bị quản th�c trở lại? "Lu�n lu�n c� thể. Th�i độ của t�i l� t�i l�m tận lực khi t�i tự do. V� nếu t�i bị bắt, t�i cũng sẽ l�m tất cả những g� c� thể." B� Suu Kyi cũng thẳng thắn về những quốc gia trong v�ng im lặng trước cuộc bầu cử đầy nghi ngờ hồi tuần rồi: Ấn Độ, nước m� tả cuộc bỏ phiếu l� "tự do v� c�ng bằng", v� Trung Quốc, nước kh�ng hề chỉ tr�ch Miến Điện. B� kh�ng ngạc nhi�n nhưng buồn rằng số phận d�n tộc Miến Điện đ� kh�ng được c�c nước lớn quan t�m nhiều. B� hỏi liệu những người ở Miến Điện b�n t�i nguy�n đất nước cho Trung Quốc v� c�c nước kh�c c� l�m việc trong tinh thần tr�ch nhiệm. Đối diện trụ sở đảng b�, nhiều nh�n vi�n an ninh mặc thường phục c� mặt, một số chụp ảnh người v�o ra. Sự theo d�i của ch�nh quyền đối với b� Suu Kyi v� c�c th�nh vi�n trong đảng thật kỹ lưỡng. Họ thường bị theo đu�i, tr�n những chiếc xe m�y m� chỉ c� an ninh mới được d�ng ở Rangoon. B� n�i m�nh sẽ h�nh động thận trọng.
Đảng của b� tẩy chay cuộc bầu cử 2010 B� biết họ c� thể nghe l�n ph�ng, nghe l�n c�c cuộc tr� chuyện, v� thế b� sẽ kh�ng lỗ m�ng. Nhưng b� sẽ tiếp tục trả lời phỏng vấn c�c tổ chức quốc tế như BBC. T�i hỏi liệu một ng�y kia b� c� thể trở th�nh l�nh đạo đất nước? B� chắc chắn một ng�y Miến Điện sẽ c� d�n chủ, nhưng kh�ng c� nghĩa l� b� sẽ trở th�nh tổng thống. Trong những năm d�i b� bị quản th�c, thế giới đ� thay đổi. Internet v� mobile phone đ� c�ch mạng h�a cuộc đời h�ng tỉ người tr�n thế giới, kể cả ở Miến Điện. B� Suu Kyi kh�ng được ph�p d�ng cả hai thiết bị khi c�n l� t� nh�n. Khi b� lần đầu xuất hiện h�m thứ Bảy v� nh�n thấy h�ng ng�n điện thoại di động của người ủng hộ hướng về ph�a b�, b� bị cho�ng ngợp. B� ngạc nhi�n khi cầm chiếc điện thoại m� ai đ� đưa cho để gọi con trai, Kim, ở Bangkok. B� đ� từng thấy điện thoại qua h�nh ảnh, nhưng chiếc mobile phone n�y thật nhỏ b�, v� b� thấy kh� để nghe v� n�i v�o điện thoại. Nhưng b� mỉm cười, điện thoại hoạt động rất tốt. D� điềm đạm v� dịu d�ng, b� Aung San Suu Kyi l� một ch�nh kh�ch rất cứng rắn. Ch�nh quyền qu�n đội Miến Điện chắc chắn sẽ thấy rằng khi b� đ� ra ngo�i, c� thể sử dụng phương tiện li�n lạc của thế kỷ 21, t�nh h�nh sẽ kh� khăn cho họ hơn nhiều so với khi b� c�n l� t� nh�n.
|
