Philippines c�ng khai chỉ trích Trung Qu�́c

  Báo Philippines vừa đăng bài bình lu�̣n nói Trung Qu�́c đang có xu hướng bắt nạt cả khu vực, sau sự ki�̣n tàu Trung Qu�́c g�y h�́n với tàu thăm dò của nước này tại Bi�̉n Đ�ng.
 

Tờ Manila Times �́n bản đi�̣n tử h�m thứ Hai 07/03 đăng bài của tác giả Dan Marino trong chuy�n mục 'Big Deal' ('Chuy�̣n lớn') với tựa đ�̀ 'Kẻ du c�n trong khu vực' ('Regional bully') nói v�̀ cách hành xử của chính quy�̀n Trung Qu�́c.

Li�n tục sau đó, thứ Ba 08/03 báo này lại đăng xã lu�̣n tựa đ�̀ 'Sức mạnh của Trung Qu�́c' ('Chinese might') gọi hành đ�̣ng của nước láng gi�̀ng là 'trực ti�́p x�m phạm lãnh th�̉ Philippines'.

Tờ báo ti�́ng Anh l�u năm nh�́t Philippines nhắc lại sự ki�̣n h�m 02/03, khi hai tàu chi�́n có gắn súng máy của Trung Qu�́c g�y h�́n với tàu thăm dò MV Venture của Philippines hoạt đ�̣ng trong khu vực Bãi Cỏ rong (Reed Bank), cách đảo Palawan 200 km v�̀ phía t�y.

Vị trí thăm dò được Manila nói là nằm s�u trong khu vực kinh t�́ đặc quy�̀n (EEZ) của Philippines.

Lực lượng vũ trang Philippines (AFP) đã đi�̀u hai chi�́n đ�́u cơ tới h�̃ trợ tàu thăm dò.

Bài bình lu�̣n của Manila Times nói Đại sứ quán Trung Qu�́c chưa đưa ra giải thích v�̀ vụ vi�̣c, và phía Trung Qu�́c dường như mu�́n "phủi nhẹ" sự ki�̣n này đi, như "tr�u nước đu�̉i ru�̀i mu�̃i".

Dan Marino cho rằng, lý do g�y h�́n của Trung Qu�́c kh�ng có gì ngoài quy�̀n lợi kinh t�́, vì khu vực Bãi Cỏ rong được cho là có chứa trữ lượng khí gas và d�̀u lửa kh�̉ng l�̀ (440 tri�̣u thùng d�̀u).

"Trong khi giá d�̀u th�́ giới đang lại tăng cao ng�́t thì vi�̣c thăm dò d�̀u khí ngoài Bi�̉n Đ�ng sẽ được tăng cường."

C�y vi�́t này cho rằng cả Philippines và Trung Qu�́c đ�̀u kh�ng tr�ng đợi sự c�́ này là l�̀n cu�́i.

Kh�ng ngang sức

Mới đ�y, chỉ huy kh�ng qu�n Philippines thừa nh�̣n rằng nước này còn thi�́u cơ sở v�̣t ch�́t kỹ thu�̣t đ�̉ có th�̉ đ�́i phó hữu hi�̣u với các tàu nước ngoài x�m phạm hải ph�̣n Philippines, thua kém nhi�̀u so với Trung Qu�́c, Vi�̣t Nam hay Malaysia, là các qu�́c gia cùng tranh ch�́p chủ quy�̀n trong khu vực.

Manila Times nói hai chi�́n đ�́u cơ OV-10 và Islander được đi�̀u tới hi�̣n trường đ�̀u là loại cũ kỹ, ọp ẹp, "kh�ng th�̉ làm được gì trong trường hợp phía Trung Qu�́c mu�́n gia tăng căng thẳng."

Tác giả Dan Marino k�̉ lại m�̣t chuy�́n bay mà chính �ng đã trải nghi�̣m tr�n chi�́c Islander, khi máy bay của Kh�ng lực Philippines này m�́t đ�̣ cao ngay sau khi c�́t cánh.

"Trong khi qu�n đ�̣i Philippines đang tụt h�̣u so với các nước trong khu vực, ph�̀n lớn vì các tướng tá tham nhũng, thì qu�n đ�̣i Trung Qu�́c đang được trang bị súng to pháo lớn."

Bài vi�́t nhắc tới vi�̣c Bắc Kinh tăng ng�n sách qu�́c phòng hai chữ s�́ trong năm nay, và nói đi�̀u g�y quan ngại nh�́t là thái đ�̣ của Trung Qu�́c.

"Bắc Kinh kh�ng ngại có xung đ�̣t vũ trang trong vi�̣c khẳng định "chủ quy�̀n lịch sử" đ�́i với qu�̀n đảo Trường Sa mà Trung Qu�́c gọi là Nam Sa. Năm 1988, cũng quanh qu�̀n đảo này, Trung Qu�́c đã hải chi�́n với Vi�̣t Nam mà k�́t quả là hơn 70 thủy thủ Vi�̣t Nam thi�̣t mạng."

Tác giả nh�̣n định rằng sự c�́ Bãi Cỏ rong tu�̀n r�̀i cho th�́y Bắc Kinh sẵn sàng rũ bỏ các cam k�́t đã đưa ra năm 2002 khi ký vào Tuy�n b�́ chung v�̀ Cách hành xử ở Bi�̉n Đ�ng.

"Với lực lượng qu�n sự mạnh mẽ hơn bao giờ h�́t, Bắc Kinh có th�̉ nhăm nhe quay lại vai trò lịch sử là kẻ du c�n trong khu vực."

Y�u c�̀u đ�́i ngoại

Trong khi đó, trong xã lu�̣n mới nh�́t đăng h�m 08/03 cũng v�̀ chủ đ�̀ nói tr�n, Manila Times gọi hành đ�̣ng của Trung Qu�́c là "trực ti�́p x�m phạm lãnh th�̉ Philippines".

"Sự vi�̣c này m�̣t l�̀n nữa cho th�́y, Trung Qu�́c th�̣t là đáng sợ, chứ kh�ng phải là qu�́c gia hi�̀n lành như các nhà ngoại giao nước này r�u giảng."

Báo này nói thanh ni�n Philippines có th�̉ khó hình dung đ�̣ hi�́u chi�́n của Trung Qu�́c, nhưng những gì mà nước này cho th�́ giới th�́y trong những năm 1950, trong thời kỳ chi�́n tranh Tri�̀u Ti�n và g�̀n nh�́t là trong cu�̣c chi�́n 1979 với Vi�̣t Nam đã chứng tỏ đi�̀u đó.

"Sự ki�̣n h�m 02/03 kh�ng phải l�̀n đ�̀u và cũng sẽ kh�ng phải l�̀n cu�́i Trung Qu�́c ph� di�̃n sức mạnh trước các qu�́c gia nhỏ hơn và y�́u hơn ở Đ�ng Nam Á."

Manila Times nói người Philippines đã n�́m trải quy�̀n lực của Trung Qu�́c tại Trường Sa vài l�̀n trong quá khứ.

"Người Philippines c�̀n có chính sách đ�́i ngoại phù hợp, kh�ng đ�̉ Trung Qu�́c mu�́n gi�̀n nhừ tử hải đ�̣i ọp ẹp của chúng ta lúc nào họ th�́y c�̀n trừng phạt chúng ta."

Bài xã lu�̣n k�́t thúc bằng c�u: "Đi�̀u này kh�ng có nghĩa chúng ta phải c�̀u phục Trung Qu�́c mà có nghĩa là chính sách đ�́i ngoại của chúng ta phải hướng tới làm sao đ�̉ Trung Qu�́c kh�ng dám đ�́i xử với chúng ta như những gì họ đã làm với Vi�̣t Nam năm 1979."

Giới bình lu�̣n khu vực cho rằng từ sau khi �ng Benigno Aquino l�n c�̀m quy�̀n, chính phủ Philippines đang có các đ�̣ng thái thắt chặt quan h�̣ chi�́n lược với Hoa Kỳ.