Wednesday, January 25, 2012                       trang ch�nh  ||    lưu trữ    ||   li�n lạc

 

Trung Quốc v� chủ nghĩa d�n tộc kiểu mới


�Trung Quốc kh�ng hạnh ph�c�
(Unhappy China) l� một trong những cuốn s�ch b�n chạy nhất trong năm 2009 ở Đại Lục. Cuốn s�ch n�y l� một tuyển tập c�c b�i viết của những người theo chủ nghĩa d�n tộc cực hữu ở Trung Quốc về c�ch nh�n của họ đối với đất nước n�y. Được xuất bản v�o th�ng 3, 2009, cuốn s�ch n�y nhanh ch�ng thu h�t được sự ch� � của cả người Trung Quốc v� phương T�y.

C�c b�i viết trong �Trung Quốc kh�ng hạnh ph�c� đều cổ vũ cho th�i độ cứng rắn đối với c�c kẻ th� của Trung Quốc, bao gồm cả tổng thống Ph�p Nicholas Sarkozy v� �ng n�y đ� gặp Dalai Lama hồi năm 2008. Cuốn s�ch cũng rất mạnh mẽ về th�i độ của phương T�y đối trước sự đối xử của Trung Quốc với người T�y Tạng trước Olympic Bắc Kinh 2008. Một phần trong cuốn s�ch thậm ch� viết �h�y khi�u chiến đi nếu tụi bay c� bản lĩnh, c�n nếu kh�ng th� c�m mồm lại�[i].

Zhang Xiaobo, người xuất bản cuốn s�ch n�y, cho rằng �ch�ng t�i vẫn cảm thấy bị ch�n �p v� nhiều khi phương T�y l�n �n hoặc ph� ph�n ch�ng t�i.� Một trong số t�c giả, Wang Xiaodong, trong cuộc trả lời phỏng vấn với ph�ng vi�n BBC[ii] đ� trả lời rằng � của �ng ta khi viết �Trung Quốc kh�ng hạnh ph�c� l� �Nếu c�c cậu kh�ng t�n trọng ch�ng t�i, ch�ng t�i sẽ đ�nh c�c cậu. Nếu c� một quốc gia h�ng mạnh, v� nếu c�c cậu kh�ng l�m n� h�i l�ng, th� c�c cậu sẽ gặp rắc rối. V� đ� ch�nh l� điều nước Mỹ đang l�m�.

Khi được hỏi về việc liệu Trung Quốc c� n�n c� một qu�n đội mạnh v� sẵn s�ng chiến đấu, Wang Xiaodong trả lời: �Đương nhi�n, một đất nước mạnh như Trung Quốc tất nhi�n cần một qu�n đội mạnh, một qu�n đội c� thể chinh phục bất kỳ ai tr�n bất kỳ phần n�o của thế giới. Đ� phải l� tầm nh�n tổng qu�t của ch�ng t�i.�

Ng�n ngữ v� quan điểm cực hữu trong �Trung Quốc kh�ng hạnh ph�c�, v� quan trọng hơn l� việc n� nằm trong số c�c cuốn s�ch b�n chạy nhất, đ� l�m giấy l�n lo ngại về chủ nghĩa d�n tộc theo tư tưởng cực hữu ở Trung Quốc v� ảnh hưởng của n� tới ch�nh s�ch ngoại giao của đất nước n�y.

Nh�n rộng ra, chủ nghĩa d�n tộc ở Trung Quốc hiện nay được định h�nh bởi ba yếu tố. Thứ nhất l� niềm ki�u h�nh về lịch sử �h�o h�ng� của một nền văn minh vĩ đại k�o d�i tới 5000 năm. Thứ hai l� cảm gi�c bị Nhật Bản v� phương T�y l�m nhục trong suốt 100 năm trước khi Thế Chiến II kết th�c. Thứ ba l� sự thức tỉnh về sức mạnh mới do th�nh quả của hơn 30 năm cải c�ch v� ph�t triển kinh tế. Sức mạnh mới n�y khiến người Trung Quốc cần phải x�c định lại vị thế của d�n tộc m�nh tr�n thế giới.

Peter Hays Gries, chuy�n gia nghi�n cứu về Trung Quốc, cho rằng �nỗi nhớ về h�o quang bị đ�nh mất trong qu� khứ c�ng với việc l� nạn nh�n của thực d�n đế quốc l� t�m điểm tạo n�n chủ nghĩa d�n tộc của Trung Quốc�[iii]. Trung Quốc coi m�nh l� nạn nh�n của chủ nghĩa đế quốc của phương T�y, bắt đầu từ Chiến tranh Thuốc phiện lần I v� nước Anh chiếm Hồng K�ng năm 1842 v� k�o d�i m�i tới khi kết th�c Chiến tranh Thế Giới II năm 1945 (tổng cộng hơn 100 năm), trong suốt thời gian n�y họ li�n tục chịu đựng nỗi nhục mất chủ quyền.

Một yếu tố kh�c th�c đẩy sự ph�t triển của chủ nghĩa d�n tộc ở Trung Quốc ch�nh l� Đảng Cộng sản v� nh� nước Trung Quốc. Theo Peter Hays Gries, �kh�ng c� t�nh ch�nh đ�ng đến từ việc bầu cử ch�nh quyền qua con đường d�n chủ v� đối mặt với sự xụp đổ của � thức hệ, Đảng cộng sản Trung Quốc ng�y c�ng phụ thuộc v�o c�c ti�u chuẩn d�n tộc chủ nghĩa để nắm quyền v� sử dụng n� như l� chất kết d�nh x� hội�.

 

Quan t�m h�ng đầu của Bắc Kinh ng�y h�m n�y l� duy tr� h�a b�nh trong nước trong khi theo đuổi c�c mục ti�u ph�t triển v� vai tr� to lớn hơn trong c�c vấn đề quốc tế. Trong khi chủ nghĩa d�n tộc c� thể c� �ch trong việc duy tr� h�a b�nh trong nước, n� c� thể l�m hỏng h�nh ảnh của nước n�y tr�n thế giới. Minxin Pei, một học giả trong chương tr�nh Trung Quốc của Carnegie Endowment for International Peace cho rằng chủ nghĩa d�n tộc l� một vật cản trong việc chứng tỏ Trung Quốc l� một b�n đối t�c c� tr�ch nhiệm �một c�ng ch�ng c� tinh thần d�n tộc chủ nghĩa cao sẽ l�m người nước ngo�i lo ngại v� sẽ l�m tổn hại h�nh ảnh của Trung Quốc�[iv].

Ngay cả trong nước, chủ nghĩa d�n tộc kh�ng kiểm so�t được cũng l� một th�ch thức đối với ch�nh quyền. Nh� nước Trung Quốc lu�n quan t�m chặt chẽ v� dập tắt tất cả c�c hoạt động mang t�nh d�n tộc chủ nghĩa trong c�c cộng đồng thiểu số như T�y Tạng hay Uighurs. Chủ nghĩa d�n tộc ở Đ�i Loan cũng được coi l� mối đe dọa đối với Bắc Kinh trong mục đ�ch thống nhất h�n đảo n�y. C�c l�nh đạo Trung Quốc cũng e ngại rằng c�c phong tr�o d�n tộc chủ nghĩa ph�t triển qu� mức c� thể sẽ quay mũi d�i chống lại nh� nước một khi ch�nh quyền kh�ng thực hiện được c�c cam kết mang t�nh d�n tộc.

Liu Lixin, l�nh đạo ban nhạc Ordinance, l� một trong những nh�n vật cổ s�y nhiệt t�nh cho chủ nghĩa d�n tộc cực hữu. Trong một album ra hồi năm 2009, Rock City, ban nhạc n�y đ� chỉ tr�ch ch�nh quyền v� h�t về c�c chủ đề như d�n chủ v� tham nhũng. Một đoạn lời b�i h�t n�i �Đ�i Loan của ch�ng ta. T�y Tạng của ch�ng ta. Thỏa hiệp với Mỹ v� Nhật Bản l� nỗi nhục nh�.

Liu v� ban nhạc của anh l� đại diện cho một thế lực đang l�n của phong tr�o d�n tộc chủ nghĩa mới. Những người n�y gần như lu�n lu�n th� địch với Mỹ v� Nhật, v� lu�n cho rằng c�c nước kh�c đang t�m c�ch ngăn chặn sự tiến bộ của Trung Quốc. Họ cũng l� người kh�ng mấy h�i l�ng với ch�nh quyền. Trả lời h�ng th�ng tấn BBC, Liu cho biết �hiện nay ch�nh quyền đang tẩy n�o người d�n để họ tin rằng đất nước n�y đang mạnh. Họ đ� cấm c�c b�i h�t của ch�ng t�i, nhưng ch�ng t�i kh�ng sợ. T�i nghĩ ch�nh họ mới l� người đang sợ h�i, v� v� thế họ cấm đo�n ch�ng t�i�[v].

Theo Chen Zhimin, gi�o sư ch�nh trị học quốc tế tại trường Fudan, Thượng Hải[vi], kết quả thăm d� hồi năm 1995 của China Youth Daily tr�n hơn 100 ngh�n thanh ni�n Trung Quốc cho thấy 96,8% người Trung Quốc vẫn căm th� Nhật Bản v� những g� người Nhật l�m hồi năm 1930s v� 1940s, 98,6% cho rằng họ sẽ kh�ng bao giờ qu�n phần lịch sử đ�. Cũng trong cuộc điều tra n�y, 87,1% số người trả lời cho rằng nước Mỹ l� nước ��t th�n thiện nhất� đối với Trung Quốc v� 57,2% cho rằng Mỹ l� đất nước họ gh�t nhất.

Đ� l� kết quả trước khi xảy ra c�c sự kiện như Mỹ n�m bom nhầm v�o Đại sứ qu�n của Trung Quốc ở Belgrade (th�ng 5, 1999) v� việc m�y bay do th�m của Mỹ, U.S. EP-3, đ�m v�o m�y bay chiến đấu của F-8 của Trung Quốc, giết chết phi c�ng điều kiển m�y bay n�y.

 

Trần Vinh Dự

http://www.voanews.com/vietnamese/blogs/du/tq-va-chu-nghia-dan-toc-kieu-moi-01-25-2012-138066388.html